Aft Nedir?
Aft (Aftöz Ülser), ağız içerisindeki yumuşak dokularda, diş etlerinde veya dil üzerinde oluşan, ortası beyaz veya sarı, kenarları kırmızı ve oldukça ağrılı lezyonlardır.
Uçuk ile karıştırılsa da önemli bir farkı vardır: Aftlar bulaşıcı değildir. Uçuklar genellikle ağız dışında (dudak kenarında) görülürken, aftlar tamamen ağız içindeki mukoza tabakasında gelişir.
Aft Neden Oluşur?
“Ağzımda neden sürekli yara çıkıyor?” diyorsanız, bunun tek bir sebebi olmayabilir. Aft oluşumunu tetikleyen unsurlar kişiden kişiye farklılık gösterir. İşte en yaygın nedenler:
-
Bağışıklık Sistemi: Vücut direncinin düştüğü dönemlerde ağız içi dokular savunmasız kalır.
-
Vitamin ve Mineral Eksikliği: Özellikle B12, demir ve folik asit eksikliği aftın en büyük davetçisidir.
-
Stres ve Kaygı: Yoğun stresli dönemlerde hormon dengesinin değişmesi aft oluşumunu hızlandırır.
-
Mekanik Travmalar: Sert fırçalama, yanağı yanlışlıkla ısırma veya protez dişlerin sürtünmesi.
-
Gıdalar: Aşırı asitli meyveler (turunçgiller), baharatlı yiyecekler veya glüten hassasiyeti.
-
Diş Macunları: İçeriğinde Sodyum Lauril Sülfat (SLS) bulunan diş macunları bazı kişilerde mukoza yapısını bozabilir.
Aft Belirtileri Nelerdir?
Aftlar genellikle çıkmadan 1-2 gün önce bölgede yanma ve karıncalanma hissiyle kendisini belli eder. Belirginleştiklerinde ise şu semptomlar görülür:
-
Daire şeklinde, beyaz veya gri renkli çukurlar.
-
Yara çevresinde yoğun kızarıklık ve şişlik.
-
Sıcak, tuzlu veya asitli gıdalar tüketirken şiddetli ağrı.
-
Nadiren ateş veya lenf bezlerinde şişkinlik.
Ağız İçi Yaraları ve Aft Tedavisi
Aftlar genellikle 7 ila 10 gün içerisinde kendiliğinden iyileşir. Ancak süreci hızlandırmak ve ağrıyı hafifletmek için şu yöntemler izlenebilir:
-
Tuzlu Su Gargarası: Doğal bir dezenfektan görevi görerek iyileşmeyi destekler.
-
Topikal Jeller: Eczanelerde satılan ve yaranın üzerini film tabakası gibi kapatan ağrı kesici jeller konforunuzu artırır.
-
Beslenme Düzeni: İyileşme sürecinde çok sıcak, çok soğuk veya aşırı baharatlı gıdalardan kaçınılmalıdır.
-
Karbonat Karışımı: Az miktarda su ve karbonat ile hazırlanan macun yaranın üzerine sürülebilir.
Önemli Not: Eğer ağız içindeki yara 2 haftadan uzun süredir geçmiyorsa, çok geniş bir alana yayıldıysa veya yemek yemenizi tamamen engelliyorsa mutlaka bir diş hekimine veya KBB uzmanına başvurmalısınız.
Aft oluşumunu engellemek için düzenli bir ağız bakımı ve dengeli beslenme en büyük yardımcınızdır.
